ZEC tăng 40%, NEAR tăng 79%: Giao dịch ETF và chain abstraction được chú ý

Vốn hóa thị trường của Zcash (ZEC) và NEAR Protocol (NEAR) lần lượt tăng khoảng 40% và 79% từ ngày 15 đến ngày 23 tháng 9. Mức tăng này cao hơn Bitcoin (BTC) và Ethereum (ETH) trong cùng kỳ, nhưng chưa có bằng chứng trực tiếp cho thấy dòng tiền đã chuyển từ hai tài sản lớn sang Zcash và NEAR Protocol.

Theo dữ liệu của CoinGecko, vốn hóa thị trường của Zcash tăng từ 19,74301 tỷ USD ngày 15 tháng 9 lên 27,59569 tỷ USD ngày 23 tháng 9, tương đương khoảng 37,3760 nghìn tỷ won. Khối lượng giao dịch trong 24 giờ đạt 1,69281 tỷ USD, tương đương khoảng 2,2930 nghìn tỷ won. Vốn hóa thị trường của NEAR Protocol tăng từ 3,22481 tỷ USD lên 5,76670 tỷ USD trong cùng kỳ, trong khi khối lượng giao dịch 24 giờ đạt 1,74907 tỷ USD, tương đương khoảng 2,3690 nghìn tỷ won.

Tính đến ngày 23 tháng 9, vốn hóa thị trường của Bitcoin đạt 1,7312 nghìn tỷ USD, tương đương khoảng 2.344 nghìn tỷ won, còn Ethereum đạt 336 tỷ USD, tương đương khoảng 455 nghìn tỷ won. Do Zcash và NEAR Protocol có quy mô thị trường tương đối nhỏ, tỷ lệ biến động vốn hóa có thể lớn ngay cả khi lực mua có cùng giá trị.

Trước đó, TokenPost đã đưa tin về mức tăng trong một ngày của NEAR Protocol và sự gia tăng khối lượng giao dịch Zcash. Khi đó, NEAR Protocol tăng khoảng 23% trong một ngày, còn khối lượng giao dịch Zcash hằng ngày thông qua NEAR Intents tăng gấp 6 lần trong một tuần.

Bankless phân tích rằng Zcash đang hấp thụ một phần 'nhu cầu blue-chip' của Bitcoin, trong khi NEAR Protocol hấp thụ một phần nhu cầu đối với các nền tảng hợp đồng thông minh như Ethereum. David Hoffman, đồng sở hữu Bankless, nói: “Zcash đã tạo ra một điểm điều chỉnh đủ thuyết phục đối với nhu cầu mua Bitcoin”. Đây là cách diễn giải thị trường của Hoffman, chưa phải kết luận được kiểm chứng độc lập bằng dữ liệu on-chain hoặc dòng tiền ETF.

ETF và nâng cấp của Zcash

Khả năng tiếp cận ETF được nhắc đến như một yếu tố đứng sau Zcash. Ngày 8 tháng 9, DCG đã mua khoảng 100 triệu USD cổ phần ETF Zcash, tương đương khoảng 135,4 tỷ won, bằng cách trao đổi lấy 85.705,32563297 Zcash.

Ngày 24 tháng 8, NYSE Arca đã xác nhận việc phê duyệt niêm yết và đăng ký ETF Zcash. Tuy nhiên, chưa thể cho rằng giao dịch này giải thích toàn bộ mức tăng của Zcash trong tháng 9.

Ngày 28 tháng 7, Zcash triển khai bản nâng cấp Ironwood NU6.3 trên mainnet. Shielded pool mới được thiết kế nhằm tăng cường an ninh mạng và cho phép xác minh độc lập tính toàn vẹn của nguồn cung lưu hành.

Câu chuyện về quyền riêng tư và khả năng chống lượng tử cũng được nhắc đến cùng với khả năng tiếp cận ETF như những yếu tố đứng sau nhu cầu đối với Zcash. Tuy nhiên, mức đóng góp riêng của giao dịch ETF, bản nâng cấp và câu chuyện quyền riêng tư vào đà tăng chưa được xác định.

Chain abstraction của NEAR Protocol

Trong lộ trình năm 2026, NEAR Protocol đề xuất cơ sở hạ tầng tài chính liên chuỗi và các tác nhân AI tự chủ là những trụ cột chính. NEAR Intents được thiết kế để thực hiện giao dịch trên nhiều blockchain sau khi người dùng chỉ định kết quả mong muốn.

NEAR Protocol cũng đang thúc đẩy chain abstraction, sử dụng chain signatures và OmniBridge để kết nối nhiều blockchain và tài sản trong một trải nghiệm người dùng thống nhất. Chain abstraction là cấu trúc giúp người dùng sử dụng tài sản và chức năng trên nhiều mạng lưới mà không phải trực tiếp xử lý sự khác biệt giữa từng blockchain.

Tuy nhiên, việc lộ trình chính thức của NEAR Protocol đề cập đến chain abstraction và kế hoạch tác nhân AI không đủ để khẳng định các chiến lược này là nguyên nhân trực tiếp khiến vốn hóa thị trường gần đây tăng. Khối lượng giao dịch tăng cũng không đồng nghĩa với nhu cầu nắm giữ dài hạn hoặc mức sử dụng mạng lưới gia tăng.

Vốn hóa thị trường là chỉ số phản ánh nguồn cung lưu hành và giá cả. Tài sản có quy mô thị trường càng nhỏ càng có thể ghi nhận tỷ lệ biến động lớn chỉ với lực mua tương đối nhỏ. Vì vậy, để diễn giải đợt tăng này là kết quả của dòng tiền mang tính cơ cấu chuyển từ Bitcoin và Ethereum sang Zcash và NEAR Protocol, cần thêm dữ liệu về dòng tiền ví hoặc dòng vốn ETF.

Những yếu tố đã được xác nhận hiện nay gồm biến động vốn hóa thị trường và khối lượng giao dịch của bốn tài sản từ ngày 15 đến ngày 23 tháng 9, công bố liên quan đến ETF Zcash, bản nâng cấp Zcash và lộ trình chính thức của NEAR Protocol. Thị trường sẽ chú ý liệu có thêm dữ liệu dòng tiền giúp thu hẹp khoảng cách giữa phân tích của Hoffman và dữ liệu thị trường hay không.