5,8 tỷ euro chi phí triển khai euro kỹ thuật số trong 4 năm, ECB ra mắt Pontes

Các ngân hàng trong khu vực euro được ước tính sẽ đầu tư tối đa 5,8 tỷ euro (khoảng 8 nghìn tỷ won) trong 4 năm để triển khai euro kỹ thuật số. Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) cũng ra mắt cơ sở hạ tầng Pontes, kết nối tài sản token hóa với tiền ngân hàng trung ương để thanh toán, qua đó nhấn mạnh quá trình chuyển đổi số và quản lý rủi ro vận hành của ngành ngân hàng.

Trong báo cáo thường niên năm 2025, ECB cho biết tỷ lệ vốn cổ phần phổ thông cấp 1 (CET1) của các ngân hàng lớn trong khu vực euro đạt 16,1% trong quý III/2025, trong khi tỷ lệ nợ xấu (NPL) là 1,9%. Ngay cả trong kịch bản kiểm tra sức chịu đựng bất lợi, tỷ lệ CET1 được phân tích sẽ duy trì ở mức 12,0%.

Năng lực vốn của ngành ngân hàng tương đối vững, nhưng khả năng chống chịu trong môi trường số vẫn là một nhiệm vụ riêng. ECB cho biết số vụ việc an ninh mạng do các ngân hàng lớn báo cáo đã tăng hơn gấp đôi trong giai đoạn 2022-2024.

◇ DORA, giám sát rủi ro vận hành số

Đạo luật về khả năng chống chịu vận hành số (DORA) của Liên minh châu Âu bắt đầu được áp dụng từ ngày 17 tháng 1 năm ngoái. Các tổ chức tài chính phải quản lý rủi ro công nghệ thông tin và truyền thông (ICT), báo cáo các sự cố nghiêm trọng cho cơ quan giám sát, đồng thời quản lý quan hệ hợp đồng với các nhà cung cấp dịch vụ ICT bên ngoài như dịch vụ đám mây.

Cơ quan Ngân hàng châu Âu (EBA) cho biết DORA đã thiết lập cơ chế báo cáo sự cố thống nhất cho toàn bộ lĩnh vực tài chính, gồm ngân hàng, chứng khoán, bảo hiểm và lương hưu. Điều này cho thấy quá trình số hóa ngân hàng đã mở rộng từ cắt giảm chi phí và cải thiện dịch vụ sang lĩnh vực giám sát và quản lý rủi ro.

Khi mức độ phụ thuộc vào các công ty công nghệ bên ngoài tăng lên, phạm vi mà các tổ chức tài chính có thể trực tiếp kiểm soát khi xảy ra sự cố có thể bị thu hẹp. Vì vậy, các tổ chức phải vừa mở rộng dịch vụ số, vừa xây dựng quy trình nội bộ và hệ thống quản lý để ứng phó với gián đoạn vận hành.

◇ Euro kỹ thuật số là phương tiện bổ trợ, không thay thế tiền gửi

ECB mô tả euro kỹ thuật số không phải là phương tiện thay thế tiền gửi ngân hàng thương mại hay phương tiện thanh toán tư nhân, mà là một công cụ bổ trợ. Phân tích theo nhiều kịch bản về hạn mức nắm giữ cho thấy tác động của euro kỹ thuật số đối với tiền gửi ngân hàng và thanh khoản sẽ bị hạn chế.

Chi phí mà ngành ngân hàng phải gánh chịu là một vấn đề then chốt. ECB ước tính các ngân hàng trong khu vực euro sẽ đầu tư 4-5,8 tỷ euro (khoảng 5,5-8 nghìn tỷ won) trong 4 năm để triển khai euro kỹ thuật số.

Mức đầu tư hằng năm sẽ vào khoảng 1-1,44 tỷ euro (khoảng 1,4-2 nghìn tỷ won), tương đương khoảng 3,4% ngân sách nâng cấp công nghệ thông tin hằng năm của các ngân hàng lớn. Chi phí thực tế có thể thay đổi tùy thuộc vào việc sử dụng hạ tầng chung và các hệ thống hiện có.

Euro kỹ thuật số vẫn chưa bước vào giai đoạn triển khai cuối cùng. Trong bối cảnh luật hóa và lịch triển khai chưa được xác định, ECB cho biết nếu thủ tục lập pháp hoàn tất vào cuối năm nay, việc phát hành lần đầu có thể diễn ra vào năm 2029.

◇ Pontes thanh toán tài sản token hóa bằng tiền ngân hàng trung ương

ECB và Eurosystem đã ra mắt Pontes vào ngày 21 tháng 9. Pontes là cơ sở hạ tầng được thiết kế để kết nối các tài sản token hóa giao dịch trên nền tảng công nghệ sổ cái phân tán (DLT) của thị trường với TARGET Services của Eurosystem, cho phép thanh toán bằng tiền ngân hàng trung ương.

ECB giải thích rằng việc sử dụng tiền ngân hàng trung ương làm tài sản thanh toán có thể giảm rủi ro thanh toán và nâng cao niềm tin thể chế so với việc phụ thuộc vào tiền ngân hàng thương mại hoặc stablecoin. Sau các dịch vụ ban đầu, chức năng và thời gian vận hành sẽ được mở rộng từng bước, với mục tiêu hoàn tất triển khai vào năm 2028.

Trước đó, Ngân hàng Trung ương châu Âu từng đưa ra kế hoạch vận hành ban đầu Pontes vào quý III/2026. Lần ra mắt này cho thấy kế hoạch khi đó đã chuyển sang giai đoạn bắt đầu cung cấp dịch vụ.

Pontes gần với một cơ sở hạ tầng thể chế được thiết kế để các sản phẩm tài chính số như chứng khoán token hóa và tiền gửi sử dụng tiền ngân hàng trung ương làm nền tảng thanh toán chung, hơn là một chính sách trực tiếp thúc đẩy thị trường tài sản ảo. Tác động của euro kỹ thuật số và Pontes đối với cơ cấu chi phí, nền tảng tiền gửi của ngân hàng và các giao dịch tài chính token hóa sẽ tiếp tục được xác định sau khi triển khai.