24/9: Trump và Tập Cận Bình bàn gia hạn đình chiến thuế quan

Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình sẽ tổ chức hội nghị thượng đỉnh tại Washington ngày 24/9 (giờ địa phương), với chương trình nghị sự gồm gia hạn đình chiến thuế quan và giảm thuế có giới hạn đối với một số hàng hóa phi chiến lược. Tuy nhiên, khả năng đạt thỏa thuận lớn nhằm đổi nguồn cung đất hiếm lấy việc Mỹ nới kiểm soát xuất khẩu sang Trung Quốc được đánh giá là thấp.

AP đưa tin Tổng thống Trump dự kiến trực tiếp đón Chủ tịch Tập Cận Bình khi ông tới Căn cứ Liên hợp Andrews gần Washington ngày 23/9 (giờ địa phương). Ngày 24/9, Tổng thống Trump sẽ chủ trì lễ đón tại Nhà Trắng, lễ duyệt đội danh dự, hội nghị thượng đỉnh và quốc yến.

Ngày 25/9, Chủ tịch Tập Cận Bình dự kiến trở lại Nhà Trắng để dùng trà cùng Tổng thống Trump trước khi thăm Cục Lưu trữ Quốc gia. Lịch trình bao gồm cả hội nghị thượng đỉnh và các sự kiện chính thức nhằm nhấn mạnh tính biểu tượng của quan hệ Mỹ-Trung.

Vấn đề trọng tâm là khả năng gia hạn thỏa thuận đình chiến thuế quan được ký vào tháng 10 năm ngoái. Thỏa thuận dự kiến hết hạn ngày 10/11, trong khi hai bên được cho là sẽ thảo luận các bước tiếp theo nhằm hạ nhiệt căng thẳng thương mại.

AP cho biết các quan chức cấp cao trong chính quyền Mỹ đã đề cập khả năng giảm hạn chế thuế quan đối với một số hàng hóa phi chiến lược. Tuy nhiên, các quan chức này đánh giá thấp khả năng đạt một thỏa thuận toàn diện, trong đó nguồn cung đất hiếm được trao đổi với việc nới kiểm soát xuất khẩu sang Trung Quốc.

Do đó, cần phân biệt giữa việc gia hạn đình chiến thuế quan và khả năng tạo đột phá trong các lĩnh vực chiến lược. Ngay cả khi hai bên đạt điều chỉnh thương mại hạn chế, vẫn chưa thể coi các xung đột liên quan đến đất hiếm, chất bán dẫn và trí tuệ nhân tạo đã được giải quyết.

Trước hội nghị thượng đỉnh, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent và Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer dự kiến tiến hành tham vấn kinh tế và thương mại với Phó Thủ tướng Trung Quốc Hà Lập Phong tại New York ngày 20/9 (giờ địa phương). Hai bên sẽ rà soát hoạt động thương mại hàng hóa không nhạy cảm và tình hình thực thi các thỏa thuận gần đây.

Chương trình nghị sự của phía Trung Quốc dự kiến bao gồm trí tuệ nhân tạo (AI), thương mại và đất hiếm. Bộ trưởng Bessent cho biết hai bên có thể thảo luận cách xử lý các rủi ro chung của AI và tránh tình trạng phân mảnh hệ thống, nhưng chưa rõ liệu có đạt thỏa thuận AI mang tính ràng buộc hay không.

Hội nghị lần này diễn ra sau chuyến thăm Trung Quốc của Tổng thống Trump hồi tháng 5. Khi đó, Nhà Trắng thông báo Trung Quốc cam kết xử lý các vấn đề liên quan đến đất hiếm và chuỗi cung ứng khoáng sản quan trọng, đồng thời mua nông sản Mỹ trị giá hơn 17 tỷ USD (khoảng 23.579 tỷ won) mỗi năm.

Thỏa thuận khi đó cũng bao gồm cam kết ban đầu của Trung Quốc về việc mua 200 máy bay Boeing. Chưa rõ quy mô mua bổ sung có được chốt tại hội nghị lần này hay không.

Đình chiến thuế quan là thỏa thuận tạm dừng tăng thêm thuế quan trong một khoảng thời gian nhất định để hai bên tiếp tục đàm phán. Nếu được gia hạn, thỏa thuận có thể làm chậm đà leo thang nhanh của xung đột thương mại, nhưng không tự động giải quyết các vấn đề về kiểm soát xuất khẩu và chuỗi cung ứng khoáng sản quan trọng.

Diễn đàn Kinh tế Thế giới nhận định hội nghị lần này có thể tập trung vào ổn định căng thẳng thương mại dễ tổn thương hơn là một 'cuộc tái thiết lập lớn' trong quan hệ Mỹ-Trung. Các vấn đề về khoáng sản quan trọng, công nghệ và Đài Loan được xem là những biến số chính.

Các nhà phân tích của Bank of America và JPMorgan đưa ra những kết quả có thể xảy ra, gồm gia hạn đình chiến thương mại hiện tại thêm một năm, Trung Quốc mua thêm sản phẩm Mỹ, giảm thuế có giới hạn và cấp một số giấy phép liên quan đến chất bán dẫn. Đây là những đánh giá trước hội nghị và cần được phân biệt với thỏa thuận chính thức.

BIT Research phân tích trong báo cáo công bố tháng 9/2026 rằng kể từ hội nghị thượng đỉnh tháng 5, thị trường Bitcoin(BTC) đồng thời chịu ảnh hưởng từ chính sách thuế quan, kiểm soát xuất khẩu AI và các biến số vĩ mô như lãi suất và đồng USD.

Chưa có thông tin xác nhận về thỏa thuận trực tiếp giữa lãnh đạo hai nước liên quan đến tài sản số hoặc chương trình nghị sự về Bitcoin. Tác động của những thay đổi về chuỗi cung ứng đất hiếm, chất bán dẫn và kiểm soát xuất khẩu của Mỹ đối với chuỗi cung ứng thiết bị khai thác trong nước cần được tiếp tục xác minh.

Bài viết trước của TokenPost về mối liên hệ giữa cuộc gặp Mỹ-Trung và chuỗi cung ứng thiết bị khai thác trong nước đã đề cập vấn đề này. Khả năng xuất hiện thỏa thuận mới về tài sản số sẽ được xác định qua kết quả tham vấn kinh tế và thương mại ngày 20/9 cùng hội nghị thượng đỉnh ngày 24/9.