Polymarket: Luật sư nhận định giao dịch có khả năng cấu thành tội đánh bạc

Hoạt động mua vị thế dự đoán bằng tài sản số trên Polymarket có khả năng cao đáp ứng các yếu tố cấu thành tội đánh bạc theo luật hình sự, nhưng vẫn cần đánh giá riêng dựa trên quy mô, số lần giao dịch và tính chất sản phẩm.

Ủy ban Rà soát Truyền thông Phát thanh, Truyền hình và Thông tin (방송미디어통신심의위원회) đã quyết định chặn truy cập Polymarket tại Việt Nam vào ngày 18 tháng 8. Cơ quan này cho rằng cơ chế thắng được tất cả, thua mất tất cả đối với các sự kiện như chính trị, thể thao, bầu cử và thời tiết có thể kích thích tâm lý cờ bạc. Quyết định chặn truy cập Polymarket của cơ quan chức năng trong nước cũng đã được đưa tin trước đó.

Luật sư Jeong Seung-man nói: “Hành vi dự đoán trên Polymarket phần lớn có khả năng đáp ứng các yếu tố cấu thành tội đánh bạc theo luật hình sự”. Ông dẫn lại cơ chế người dùng mua vị thế “có” hoặc “không” bằng tài sản số đối với kết quả của một sự kiện cụ thể và nhận khoản thanh toán tùy theo kết quả.

Điều 246 Bộ luật Hình sự quy định hành vi đặt tài sản và xác định được, mất về tài sản dựa trên yếu tố ngẫu nhiên là đánh bạc. Trong tội đánh bạc, tài sản được hiểu bao gồm cả lợi ích về tài sản.

Tòa án Tối cao trong một phán quyết năm 2008 nhận định rằng tội đánh bạc vẫn có thể được cấu thành nếu yếu tố ngẫu nhiên đóng một phần vai trò, ngay cả khi năng lực của các bên có ảnh hưởng đến kết quả. Quan điểm này cũng có thể áp dụng với việc cá cược golf tùy từng vụ việc.

Polymarket cho phép giao dịch kết quả của các sự kiện trong nhiều lĩnh vực như thể thao, chính trị, tài sản số, địa chính trị, văn hóa và thời tiết. Người dùng mua vị thế “có” hoặc “không” đối với một kết quả cụ thể, sau đó vị thế thắng sẽ nhận khoản thanh toán định trước khi kết quả được xác nhận.

USDC và các tài sản số khác thường được sử dụng để mua vị thế. USDC là stablecoin được neo theo giá trị đồng USD.

Tuy nhiên, việc sử dụng Polymarket không đồng nghĩa ngay lập tức với việc cấu thành tội đánh bạc. Luật hình sự có ngoại lệ đối với hành vi đánh bạc chỉ ở mức vui chơi nhất thời.

Luật sư Jeong Seung-man cho rằng cần xem xét tổng thể các tình tiết, trong đó có số lần và quy mô giao dịch. Nếu quy mô hoặc số lần giao dịch nhỏ, vẫn có khả năng hành vi không cấu thành tội đánh bạc.

Một số sản phẩm cũng có thể được lập luận là tương tự công cụ phái sinh theo Luật Thị trường Vốn. Trường hợp này có thể bao gồm các giao dịch dựa trên những đối tượng như vàng, bạc, S&P500, tỷ giá và thời tiết.

Theo Luật Thị trường Vốn, công cụ phái sinh là hợp đồng cam kết giao tiền hoặc tài sản được tính toán dựa trên tài sản cơ sở, giá, lãi suất hoặc chỉ số tại một thời điểm nhất định trong tương lai. Các dạng phổ biến gồm hợp đồng kỳ hạn, hợp đồng tương lai, quyền chọn và hoán đổi.

Tuy nhiên, trong phán quyết năm 2015, Tòa án Tối cao không công nhận các giao dịch nhỏ và ngắn hạn dự đoán tỷ giá tăng hoặc giảm là công cụ phái sinh, mà xem đây là trò chơi hoặc hoạt động cờ bạc. Tòa án cho rằng cần xem xét cả chức năng phòng ngừa hoặc phân tán rủi ro và hệ thống quy định nhằm duy trì trật tự giao dịch.

Luật sư Jeong Seung-man nhận định nhiều sản phẩm trên Polymarket không có chức năng phòng ngừa rủi ro rõ ràng, trong khi giá vị thế được quyết định theo cung và cầu của người tham gia. Vì vậy, các sản phẩm này có khả năng lớn bị đánh giá là hoạt động cờ bạc. Ông nhấn mạnh cần xem xét tổng hợp đối tượng, phương thức và quy mô giao dịch.

Tại Mỹ, tranh chấp về bản chất pháp lý của thị trường dự đoán vẫn tiếp diễn. Vụ thành phố Baltimore kiện Polymarket và các bên liên quan với cáo buộc cá cược thể thao không có giấy phép là một trường hợp đặt ra câu hỏi liệu sản phẩm thị trường dự đoán nên được xem là hợp đồng tài chính hay hoạt động cờ bạc.

Thị trường dự đoán Polymarket có chức năng nắm bắt xu hướng của công chúng và đưa ra dự đoán về những tình huống cụ thể. Tuy nhiên, trong hệ thống pháp luật trong nước, việc có cấu thành tội đánh bạc hay không có thể được quyết định tùy theo cấu trúc giao dịch và cách thức sử dụng.