Bất đồng AI giữa Trump và Johnson: Nghị viện Mỹ tranh cãi trước bầu cử giữa kỳ

Nội bộ đảng Cộng hòa Mỹ xuất hiện bất đồng công khai về cơ chế an toàn trí tuệ nhân tạo (AI) và cuộc cạnh tranh công nghệ với Trung Quốc. Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson chủ trương để doanh nghiệp tự xây dựng tiêu chuẩn an toàn, trong khi Tổng thống Donald Trump tỏ thái độ không đồng tình, cho rằng việc mở rộng quản lý có thể làm suy yếu lợi thế công nghệ của Mỹ.

Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson (Mike Johnson) xuất hiện trên CNN và NBC ngày 13 và cho biết các công ty AI phải chủ động chịu trách nhiệm về độ an toàn của sản phẩm. Ông nói: “Chúng ta cần xây dựng cơ chế an toàn để AI không chạy mất kiểm soát”, đồng thời nhấn mạnh Quốc hội không nên vội vàng quyết định một lệnh “tạm dừng khẩn cấp”.

Ông Johnson đề xuất tổ chức một cuộc họp cấp cao có sự tham gia của Tổng thống Trump, Quốc hội và lãnh đạo các công ty AI lớn. Quan điểm của ông là thay vì để Quốc hội áp đặt quy định đồng loạt, các doanh nghiệp nên tự điều chỉnh tốc độ phát triển và tiêu chuẩn an toàn.

Ông cũng nhấn mạnh cần xem xét đồng thời cơ chế an toàn AI và cuộc cạnh tranh công nghệ với Trung Quốc. Phát biểu “không được để mất lợi thế trong cuộc cạnh tranh toàn cầu với Trung Quốc” được hiểu là mong muốn xây dựng tiêu chuẩn an toàn mà không kìm hãm đổi mới sáng tạo.

Tổng thống Donald Trump, tại Ireland ngày 13, cũng bày tỏ thái độ không đồng tình với việc hạn chế phát triển AI. Ông nói: “Bên nào chiến thắng trong cuộc đua AI sẽ là bên chiến thắng”, đồng thời khẳng định Mỹ phải duy trì lợi thế công nghệ trước Trung Quốc.

Tổng thống Trump thừa nhận khả năng có một số quy định nhất định, nhưng không đưa ra dự luật cụ thể nào. Ngày 14, ông đăng bài trên mạng xã hội, gọi những lo ngại rằng AI sẽ thống trị thế giới và hủy diệt nhân loại là một “trò lừa bịp”.

Ông cho rằng cơ chế an toàn duy nhất mà AI cần chính là “một tổng thống mạnh mẽ và thông minh”. Đây là phát biểu đề cao vai trò phán đoán của chính quyền và năng lực cạnh tranh công nghệ của Mỹ hơn là một khung pháp lý quản lý.

Đằng sau cuộc tranh luận này là yêu cầu điều chỉnh tốc độ phát triển đang xuất hiện trong nội bộ ngành AI. Dario Amodei (Dario Amodei), CEO của Anthropic, trong một bài viết dài khoảng 3.800 từ công bố ngày 12, cho rằng tốc độ nâng cao năng lực của các mô hình AI đang vượt qua tốc độ nghiên cứu về an toàn.

Ông Amodei không đề xuất dừng phát triển mô hình, mà cho rằng cần điều chỉnh tốc độ để việc kiểm chứng an toàn và đánh giá độc lập có thể theo kịp. Đây là lời cảnh báo về nguy cơ nghiên cứu an toàn không theo kịp tốc độ phát triển công nghệ trong nội bộ ngành.

Hãng tin AP đưa tin Sam Altman (Sam Altman), CEO của OpenAI, và Elon Musk (Elon Musk) đã công khai đồng tình với quan điểm điều chỉnh tốc độ phát triển của ông Amodei. Ông Altman cho biết việc điều chỉnh tốc độ phát triển là điều đáng làm, và sự phối hợp quốc tế cần có sự hỗ trợ từ chính phủ.

Ngược lại, Chủ tịch Johnson chỉ ra rằng ngay giữa các công ty AI cũng chưa có sự đồng thuận về phạm vi và phương thức của cơ chế an toàn. Dù nhấn mạnh cách tiếp cận do doanh nghiệp dẫn dắt, ông cũng thừa nhận ngành này chưa có tiêu chuẩn chung.

Lãnh đạo phe thiểu số Dân chủ tại Hạ viện Mỹ, Hakeem Jeffries (Hakeem Jeffries), dựa trên phát biểu của lãnh đạo các công ty AI để yêu cầu Quốc hội hành động ngay lập tức. Ông cho rằng khi chính lãnh đạo các công ty AI đã thừa nhận cần làm chậm tốc độ phát triển, Quốc hội cần có biện pháp để bảo vệ người dân Mỹ.

Ý tưởng trước đó của ông Johnson về việc thúc đẩy thỏa thuận an toàn với các công ty AI cũng không dẫn đến một lịch trình lập pháp cụ thể. Đề xuất khi đó cũng tập trung vào việc điều phối tiêu chuẩn an toàn với ngành hơn là chốt một dự luật.

Hãng tin AP cho biết AI đã vượt ra ngoài phạm vi chính sách công nghệ để trở thành vấn đề chính trị nổi bật trong cuộc bầu cử giữa kỳ tháng 11. Trong bối cảnh xuất hiện lo ngại về điện năng, đất đai do mở rộng trung tâm dữ liệu và nguy cơ giảm việc làm, Tổng thống Trump đề cao lợi thế công nghệ, còn Chủ tịch Johnson chủ trương kết hợp giữa đổi mới sáng tạo và quản lý an toàn.

Dựa trên những phát biểu đã được xác nhận hiện nay, khó có thể khẳng định hướng đi quản lý AI của Mỹ hay lịch trình lập pháp khẩn cấp đã được chốt. Việc cuộc họp cấp cao mà ông Johnson đề xuất có được tổ chức hay không vẫn chưa được quyết định, và tác động trực tiếp của cuộc tranh luận quản lý AI này đối với thị trường tài sản số trong nước hay các doanh nghiệp liên quan cũng chưa được xác nhận.