Phương pháp chia bình quân theo năm mở rộng bàn luận sang thuế chuyển nhượng bất động sản

Phương pháp chia bình quân theo năm (연분연승법) là cách tính thuế giúp giảm gánh nặng thuế lũy tiến khi một khoản thu nhập tích lũy qua nhiều năm được nhận một lần. Cách tính này hiện được áp dụng phổ biến trong thuế thu nhập từ trợ cấp thôi việc.

Theo Yonhap Infomax (연합인포맥스) đưa tin ngày 2 trong chuyên mục thuật ngữ tài chính thời sự, phương pháp chia bình quân theo năm được sử dụng để tính thuế thu nhập từ trợ cấp thôi việc, nhằm giảm bớt gánh nặng thuế phát sinh khi thu nhập tích lũy lâu năm được chi trả một lần.

Điểm mấu chốt của phương pháp này là không áp thuế suất trực tiếp lên toàn bộ thu nhập. Tổng thu nhập được chia cho số năm phát sinh để quy đổi thành thu nhập bình quân theo từng năm, sau đó thuế suất được áp cho phần thu nhập bình quân đó. Số thuế tính được sẽ nhân lại với số năm phát sinh thu nhập để ra tổng số thuế phải nộp.

Lý do cần đến phương pháp này là hiệu ứng dồn tụ, tức hiện tượng thu nhập hình thành trong thời gian dài nhưng lại được ghi nhận cùng lúc tại một thời điểm, khiến người nộp thuế chịu bất lợi theo biểu thuế lũy tiến.

Tiền trợ cấp thôi việc về bản chất được tích lũy suốt quá trình làm việc, nhưng đến thời điểm nhận lại được tính như một khoản thu nhập phát sinh một lần. Nếu áp nguyên cấu trúc thuế thu nhập thông thường lên toàn bộ khoản tiền lớn này, mức thu nhập chịu thuế sẽ tăng vọt và dễ rơi vào bậc thuế suất cao.

Phương pháp chia bình quân theo năm điều chỉnh vấn đề này dựa trên thời gian phát sinh thu nhập. Đây không hẳn là một kỹ thuật giảm thuế, mà giống một công cụ tính toán giúp không coi khoản thu nhập tích lũy nhiều năm là thu nhập của riêng một thời điểm.

Cuộc thảo luận không dừng lại ở thuế thu nhập từ trợ cấp thôi việc. Trong quá trình cải cách thuế chuyển nhượng bất động sản, cũng có ý kiến đề xuất áp dụng phương pháp chia bình quân theo năm cho phần lợi nhuận chuyển nhượng hình thành từ việc nắm giữ lâu dài.

Lee Sang-min (이상민), Nghiên cứu viên cấp cao tại Viện Nghiên cứu Ngân sách Quốc gia (나라살림연구소), phát biểu tại một hội thảo Quốc hội ngày 20 tháng 7 rằng nếu áp dụng phương pháp chia bình quân theo năm cho thuế chuyển nhượng, “chỉ có thể điều chỉnh phần bất lợi về thuế suất lũy tiến phát sinh khi thu nhập hình thành trong thời gian dài bị dồn vào thời điểm chuyển nhượng”. Phát biểu này hướng đến việc phản ánh thời gian hình thành thu nhập do nắm giữ lâu dài vào cách tính thuế.

Trong thuế chuyển nhượng bất động sản, các công cụ điều chỉnh gánh nặng thuế hiện có gồm △khấu trừ đặc biệt cho việc nắm giữ dài hạn, △điều kiện cư trú thực tế, △cách phản ánh thời gian nắm giữ vào tính thuế. Đề xuất áp dụng phương pháp chia bình quân theo năm là bàn về khả năng giảm riêng hiệu ứng dồn tụ đối với lợi nhuận chuyển nhượng dài hạn trong khuôn khổ này.

Vấn đề tương tự từng được nêu trong các nghiên cứu trước đây. Park Jae-hwan (박재환), Giáo sư Đại học Chung-Ang (중앙대), cùng cộng sự, trong bài viết “Đánh giá và phương án cải cách thuế thu nhập từ chuyển nhượng bất động sản - tập trung vào nhà ở” đăng trên Tạp chí Nghiên cứu Thuế vụ (세무학연구) tập 25 năm 2008, cho rằng cần giảm hiệu ứng dồn tụ khi đánh thuế lợi nhuận chuyển nhượng dài hạn.

Yonhap Infomax cho biết bài nghiên cứu này đã đưa ra so sánh giữa cách đánh thuế suất thấp cho lợi nhuận chuyển nhượng dài hạn của Mỹ và phương pháp chia bình quân theo năm của Pháp. Điều này cho thấy cách đánh thuế lợi nhuận từ việc nắm giữ bất động sản lâu dài từ lâu đã là chủ đề bàn luận trong chính sách thuế.

Tuy nhiên, việc áp dụng cho thuế chuyển nhượng vẫn là vấn đề lựa chọn chính sách. Cấu trúc tính toán này đang được sử dụng trong thuế thu nhập từ trợ cấp thôi việc, nhưng đối với thuế chuyển nhượng, đề xuất áp dụng mới chỉ dừng ở mức nghiên cứu và phát biểu tại hội thảo.

Về cơ bản, vấn đề then chốt vẫn là liệu có nên coi thu nhập tích lũy trong thời gian dài là thu nhập của một thời điểm duy nhất hay không, và liệu có nên phản ánh thời gian phát sinh vào cách tính thuế hay không. Phương pháp chia bình quân theo năm đã được áp dụng trong thuế thu nhập từ trợ cấp thôi việc, nhưng việc mở rộng sang thuế chuyển nhượng vẫn cần thêm các bước thảo luận về lập pháp và chính sách.