355,9 tỷ USD: 86% vốn mạo hiểm Mỹ nửa đầu 2026 chảy vào AI

Các công ty trí tuệ nhân tạo (AI) tại Mỹ đã hút về 355,9 tỷ USD (khoảng 517.000 tỷ won theo tỷ giá ngày 28/7/2026), tương đương 86% tổng vốn đầu tư mạo hiểm toàn thị trường trong nửa đầu năm 2026. Đáng chú ý, 87,5% tổng vốn đầu tư tập trung vào các vòng gọi vốn quy mô lớn (mega round) từ 100 triệu USD trở lên.

PitchBook và Hiệp hội Vốn mạo hiểm Quốc gia Mỹ (NVCA) cho biết trong báo cáo Venture Monitor quý 2/2026 rằng tổng vốn mạo hiểm mà các startup Mỹ huy động được trong nửa đầu năm đạt 412,7 tỷ USD (khoảng 600.000 tỷ won), vượt tổng vốn cả năm 2025 chỉ trong sáu tháng.

Riêng các công ty AI đã nhận 355,9 tỷ USD, chiếm 86% tổng vốn. NVCA nhận định trong báo cáo Venture Monitor quý 2/2026 rằng dù tổng vốn đầu tư nửa đầu năm lập kỷ lục, đà phục hồi của thị trường vẫn không đồng đều giữa các nhóm doanh nghiệp.

Sự phân hóa theo quy mô vòng gọi vốn còn rõ hơn. Các vòng từ 100 triệu USD trở lên chiếm tới 87,5% tổng vốn, trong khi các vòng dưới 100 triệu USD chỉ đạt 51,4 tỷ USD (khoảng 75.000 tỷ won), tương đương 12,5%.

Tỷ lệ 86% vốn rót vào AI và tỷ lệ 87,5% thuộc về mega round là hai chỉ số khác nhau. Chỉ số đầu tiên phân loại theo việc doanh nghiệp nhận vốn có phải công ty AI hay không, còn chỉ số sau phân loại theo quy mô từng vòng gọi vốn có đạt mốc 100 triệu USD hay không.

Đầu tư mạo hiểm thường được giải ngân qua nhiều vòng theo từng giai đoạn tăng trưởng của doanh nghiệp. Tỷ trọng mega round tăng cao cho thấy dòng vốn mới đang dồn về những công ty vốn đã đủ sức hút vốn lớn, thay vì các startup giai đoạn đầu hoặc quy mô nhỏ.

Khoảng cách giữa doanh nghiệp AI và phi AI cũng thể hiện rõ ở khâu định giá lại. Theo dữ liệu định giá vốn mạo hiểm Mỹ quý 2 của PitchBook, mức tăng định giá (step-up) trung vị của các công ty phi AI là 1,6 lần, trong khi con số này ở các công ty AI là 2,2 lần.

Step-up là hệ số phản ánh mức định giá doanh nghiệp được công nhận ở vòng gọi vốn sau cao hơn bao nhiêu so với vòng liền trước. Hệ số càng cao, mức tăng định giá giữa hai lần gọi vốn càng lớn.

Khoảng cách này càng nới rộng ở các giai đoạn gọi vốn muộn. Từ vòng Series D trở đi, mức step-up của các công ty AI lên tới 6,6 lần.

Emily Zheng, chuyên viên phân tích nghiên cứu cấp cao tại PitchBook, nói với Fortune rằng "mức tăng định giá sau vòng Series D là bằng chứng rõ ràng cho thấy AI đã đẩy định giá vốn mạo hiểm lên cao đến mức nào". Điều này cho thấy việc định giá lại đang tập trung mạnh vào các công ty AI ở giai đoạn gọi vốn muộn.

Tốc độ tạo giá trị trung vị ở giai đoạn này đã tăng từ 108,9 triệu USD (khoảng 153,8 tỷ won) năm 2025 lên hơn 1 tỷ USD (khoảng 1.412 tỷ won) trong năm 2026. Như vậy, tốc độ tăng định giá ở các công ty AI giai đoạn muộn nổi bật hơn hẳn so với giai đoạn đầu.

Xu hướng dồn vào nhóm dẫn đầu cũng xuất hiện ở thị trường thoái vốn. Tổng giá trị các thương vụ mua bán - sáp nhập (M&A) nửa đầu năm 2026 đạt 375,4 tỷ USD (khoảng 530.000 tỷ won).

Fortune cho biết trên thị trường thứ cấp, các startup vừa gọi vốn gần đây gần như được giao dịch không chiết khấu, trong khi các công ty gọi vốn giai đoạn 2021-2022 đang bị chiết khấu mạnh khi giao dịch. Ngay trong cùng thị trường chưa niêm yết, khoảng cách giá giữa nhóm doanh nghiệp vừa được định giá lại và nhóm từng được định giá cao trước đây đang ngày càng lớn.

Việc dòng vốn dồn vào AI cũng gắn với các tranh luận về tình trạng quá nhiệt trên thị trường niêm yết. TokenPost trước đó đã đưa tin Ray Dalio, nhà sáng lập Bridgewater Associates, cảnh báo về tình trạng quá nhiệt của cổ phiếu liên quan đến AI.

Những con số này cho thấy AI và các vòng gọi vốn quy mô lớn đang dẫn dắt dòng vốn trên thị trường mạo hiểm chưa niêm yết. Tuy nhiên, riêng dữ liệu này chưa đủ để xác nhận tác động trực tiếp đến thị trường tiền mã hóa.