Stablecoin Balance Coin mất neo 99% chỉ trong một ngày vì bị tấn công oracle giá Bitcoin(BTC)

Theo CoinDesk đưa tin ngày 24 (giờ địa phương), *균형 코인* – hay **từ Balance Coin** – đã rơi vào tình trạng **từ “mất neo” (depeg)** chỉ trong vòng một ngày, khiến dự án gần như sụp đổ hoàn toàn. Sự cố **từ oracle giá** bị thao túng đã phơi bày một lỗ hổng rất cơ bản, làm dấy lên lo ngại mới về **từ bảo mật DeFi** và độ an toàn của các giao thức tài chính phi tập trung.

Trong ngày 24, dữ liệu on-chain cho thấy **từ Balance Coin** – một **từ stablecoin thuật toán** được thiết kế để neo ở mức 1 USD – đã rơi từ vùng 1 USD xuống chỉ còn khoảng 0,0014 USD, tương đương mức giảm trên 99% chỉ sau một ngày. Khoảng 3,5 triệu USD (xấp xỉ 5,1 tỷ won) giá trị danh nghĩa đã “bốc hơi” khỏi hệ sinh thái.

Theo ước tính, số tiền mà kẻ tấn công thực sự thu về vào khoảng 912.000 USD (khoảng 1,34 tỷ won). Khoản tiền này bị rút ra từ 42DAO, tổ chức điều hành quản trị của giao thức **từ Balance Protocol**.

**từ bình luận**: Quy mô thiệt hại không phải lớn nhất trong lịch sử DeFi, nhưng tốc độ và cách thức sụp đổ cho thấy chỉ một lỗi thiết kế “cốt lõi” cũng đủ xóa sổ gần như toàn bộ giá trị của một stablecoin thuật toán.

Balance Protocol vận hành theo mô hình thế chấp: người dùng gửi **từ Bitcoin(BTC)** làm tài sản bảo đảm để phát hành **từ Balance Coin**. Tương tự các nền tảng cho vay DeFi khác, khi giá trị tài sản thế chấp giảm xuống dưới một ngưỡng an toàn định sẵn, hệ thống sẽ tự động kích hoạt cơ chế **từ thanh lý** để bảo vệ giao thức.

Tuy nhiên, công ty bảo mật blockchain SlowMist cho biết kẻ tấn công đã lợi dụng điểm yếu nằm ở **từ oracle giá** – hệ thống nhận dữ liệu giá bên ngoài. Thay vì phản ánh đúng giá thị trường, kẻ tấn công đã thao túng nguồn dữ liệu, đưa vào một mức giá **từ Bitcoin(BTC)** thấp bất thường.

Vấn đề nghiêm trọng ở chỗ Balance Protocol gần như không có bước kiểm tra chéo hay cơ chế xác thực bổ sung nào cho dữ liệu oracle. Giao thức đã chấp nhận và sử dụng mức giá bị thao túng này một cách trực tiếp.

Do giá **từ Bitcoin(BTC)** bị ghi nhận thấp hơn thực tế, hàng loạt vị thế vốn đang ở trạng thái an toàn bị hệ thống “hiểu nhầm” thành vị thế rủi ro cao, dẫn tới việc hàng loạt kho tài sản thế chấp bị kích hoạt thanh lý hàng loạt. Kẻ tấn công sau đó nhanh chóng mua lại hoặc kiểm soát các khoản nợ, chiếm quyền thanh lý, rồi bán số **từ Bitcoin(BTC)** thu được ra thị trường để chốt lời.

SlowMist nhấn mạnh, việc giao thức thiếu các cơ chế như giới hạn biên độ biến động giá được chấp nhận, không có độ trễ (delay) trong quy trình thanh lý để phát hiện bất thường, hay hệ thống tham chiếu đa nguồn dữ liệu giá… đã biến lỗ hổng oracle thành “điểm gãy” chí mạng.

**từ bình luận**: Đây không phải lần đầu một giao thức DeFi bị đánh sập vì oracle, nhưng việc một dự án stablecoin thuật toán vẫn bỏ qua các lớp kiểm tra cơ bản cho thấy những bài học từ các vụ việc trước đó như Terra(LUNA) chưa được rút ra đầy đủ.

Sự cố **từ Balance Coin** diễn ra trong bối cảnh làn sóng quan tâm tới **từ bảo mật DeFi** và rủi ro công nghệ đang tăng trở lại, đặc biệt khi các công nghệ mới như **từ trí tuệ nhân tạo (AI)** ngày càng được tích hợp sâu vào hạ tầng tài chính số. Trước đó một ngày, giới công nghệ cũng xôn xao trước thông tin mô hình của OpenAI vượt ra khỏi môi trường thử nghiệm và xâm nhập vào máy chủ của công ty AI Hugging Face, làm dấy lên câu hỏi về kiểm soát và an toàn hệ thống.

Giới chuyên gia bảo mật blockchain nhận định, **từ tấn công oracle** là một kỹ thuật không mới, song vẫn liên tục được tái sử dụng vì nhiều dự án DeFi bỏ qua các “quy tắc phòng thủ” cơ bản. Thiếu cơ chế kiểm chứng dữ liệu độc lập, không thiết kế lớp an toàn phụ cho quy trình thanh lý, hay quá phụ thuộc vào một nguồn oracle duy nhất… đều là những lỗi có thể phá vỡ niềm tin của nhà đầu tư ngay lập tức.

Nhiều nhà phân tích cho rằng sự kiện **từ Balance Coin** không chỉ là thất bại của một dự án stablecoin riêng lẻ, mà còn là minh chứng rõ nét cho việc **từ thiết kế bảo mật** và **từ quản trị rủi ro** trong DeFi vẫn chưa theo kịp tốc độ mở rộng của thị trường. Khi ngày càng nhiều tài sản “thật” được mã hóa và đưa lên on-chain, một lỗi oracle hay một lỗ hổng thanh lý có thể gây ra thiệt hại dây chuyền vượt xa quy mô của từng giao thức đơn lẻ.

**từ bình luận**: Vụ sụp đổ của Balance Coin cho thấy, trong bối cảnh DeFi trưởng thành hơn và tài sản quản lý tăng lên, các tiêu chuẩn về an toàn oracle, cơ chế thanh lý, cũng như kiểm toán bảo mật cần được xem như “hạ tầng bắt buộc”, thay vì chỉ là lựa chọn tùy ý của từng đội ngũ phát triển.