Hyperliquid triển khai HIP-4, chuẩn bị mở thị trường dự đoán vô phép cạnh tranh Polymarket và Kalshi

Theo CoinDesk đưa tin ngày 20 tháng 7 (giờ địa phương), sàn phái sinh phi tập trung *từ*Hyperliquid* vừa hoàn tất nâng cấp HIP-4 với tính năng “giao dịch dựa trên kết quả”, đồng thời hé lộ kế hoạch đưa vào *từ*cấu trúc vô phép (permissionless)* cho phép bất kỳ ai cũng có thể mở thị trường dự đoán trên nền tảng. Động thái này được kỳ vọng sẽ khiến cạnh tranh trong mảng *từ*thị trường dự đoán phi tập trung* trở nên gay gắt hơn.

Trong thông báo trên Telegram ngày 20 (giờ địa phương), *từ*Hyperliquid* cho biết sau HIP-4, nền tảng sẽ mở rộng tính năng để hỗ trợ “triển khai hợp đồng vô phép”. Khi đó, người dùng có thể tự tạo *từ*thị trường dự đoán* dựa trên các mẫu hợp đồng (template) đã được *từ*trình xác thực* phê duyệt, thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào thị trường do mạng lưới quản lý như hiện nay. Ở giai đoạn hiện tại, mọi thị trường trên Hyperliquid vẫn do trình xác thực kiểm soát và vận hành tập trung trong phạm vi on-chain.

Trong lĩnh vực blockchain, *từ*thị trường dự đoán* là nơi người dùng đặt cược vào kết quả của một sự kiện trong tương lai, từ quyết định lãi suất của ngân hàng trung ương, kết quả thể thao cho tới các chủ đề văn hóa đại chúng. Mảng này lâu nay chủ yếu do các nền tảng như Polymarket và Kalshi dẫn dắt, với tốc độ tăng trưởng nhanh nhờ khả năng “tài chính hóa” mọi thông tin và kỳ vọng của thị trường.

Thông tin từ CoinDesk cho biết, riêng kỳ FIFA World Cup gần đây, tổng giá trị đặt cược trên các nền tảng *từ*thị trường dự đoán* và cá cược liên quan lên tới khoảng 50 tỷ USD (tương đương khoảng 74.000 tỷ đồng), cho thấy sức hấp dẫn và dư địa mở rộng rất lớn của mô hình này. Sự bùng nổ đó đã thúc đẩy các nền tảng giao dịch tập trung như Coinbase(COIN), Robinhood(HOOD) bắt đầu thử nghiệm hoặc tích hợp các sản phẩm *từ*giao dịch dự đoán*, theo đuổi chiến lược trở thành *từ*nền tảng một cửa* kết hợp cả giao dịch tài sản truyền thống, tiền mã hóa lẫn sản phẩm dự đoán.

Nâng cấp HIP-4 đã được triển khai lên mainnet từ tháng 5. Theo lộ trình mà *từ*Hyperliquid* công bố, khi *từ*hợp đồng vô phép* được kích hoạt đầy đủ, các thị trường do trình xác thực trực tiếp quản lý sẽ dần được thu hẹp. Đội ngũ dự án cho biết mục tiêu dài hạn là giảm số lượng thị trường “do nhà mạng vận hành” xuống còn “dưới 10 thị trường mỗi năm”, nhường chỗ cho hệ sinh thái thị trường do cộng đồng tự mở.

Giai đoạn đầu, *từ*thị trường dự đoán vô phép* sẽ được triển khai thử nghiệm trên testnet, trước khi tiến lên mainnet. Người mở thị trường (market creator) sẽ phải *từ*staking* 500.000 HYPE – token gốc của hệ sinh thái *từ*Hyperliquid*. Nếu định nghĩa thị trường mơ hồ, dễ gây tranh cãi hoặc xảy ra sai sót trong việc xác định kết quả và thanh toán, lượng HYPE này có thể bị “*từ*slashing*” (cắt giảm) thông qua cơ chế bỏ phiếu của trình xác thực. Đổi lại, nhà tạo lập thị trường sẽ được chia tối đa 50% phí giao dịch phát sinh từ thị trường mà họ tạo ra, trở thành một hình thức “nhượng quyền” on-chain.

Ngay sau thông báo về *từ*cấu trúc vô phép* và cơ chế *từ*thị trường dự đoán* mới, giá token HYPE ghi nhận phản ứng tích cực. Trong phiên giao dịch cùng ngày, HYPE có thời điểm giảm xuống 59,88 USD (khoảng 88.700 đồng) nhưng đã nhanh chóng bật tăng trở lại lên trên 60,50 USD sau khi thông tin được công bố, rồi ổn định quanh vùng 60,79 USD (xấp xỉ 90.000 đồng).

*bình luận* Việc *từ*Hyperliquid* chuẩn bị mở *từ*thị trường dự đoán vô phép* cho thấy xu hướng đẩy mạnh phân quyền trong mảng dự đoán đang bước vào giai đoạn mới: người dùng không chỉ là người tham gia giao dịch mà còn trở thành “nhà vận hành” thị trường. Cấu trúc đặt cọc 500.000 HYPE kèm nguy cơ *từ*slashing* là “bộ lọc kinh tế” nhằm hạn chế spam, đồng thời buộc nhà tạo lập phải thiết kế thị trường rõ ràng, dễ định nghĩa kết quả.

*bình luận* Ở chiều tích cực, mô hình này có thể giúp gia tăng nhanh chóng số lượng chủ đề, thanh khoản và sự đa dạng của *từ*thị trường dự đoán*, biến chúng thành một trong những mảnh ghép trung tâm của *từ*tài chính phi tập trung (DeFi)*. Tuy nhiên, bài toán quản lý chất lượng thị trường, xử lý tranh chấp kết quả, cũng như rủi ro pháp lý ở các khu vực pháp quyền khác nhau vẫn là biến số then chốt. Cách *từ*Hyperliquid* và các đối thủ như Polymarket, Kalshi hay những sàn lớn như Coinbase(COIN), Robinhood(HOOD) giải quyết các vấn đề này sẽ quyết định liệu *từ*thị trường dự đoán phi tập trung* có thực sự trở thành một “trụ cột” mới của hệ sinh thái blockchain trong các năm tới hay không.