Ethereum(ETH) ra mắt tiêu chuẩn ERC-8004: Đặt nền móng cho AI phi tập trung đáng tin cậy

Ethereum triển khai tiêu chuẩn ERC-8004: Mở đường cho kỷ nguyên AI phi tập trung đáng tin cậy

Ethereum(ETH) chính thức triển khai tiêu chuẩn mới ERC-8004 nhằm mở rộng khả năng tương tác giữa các tác nhân AI phi tập trung trên mạng lưới blockchain. Theo CoinDesk đưa tin ngày 24 (giờ địa phương), tiêu chuẩn này được thiết kế nhằm xây dựng cơ sở hạ tầng giúp các AI agent hoạt động dựa trên niềm tin minh bạch và không cần bên trung gian — hứa hẹn nền tảng cho thương mại tự động dựa trên AI trong tương lai.

ERC-8004 mang đến một hệ thống quản lý “danh tiếng” và “danh tính” của các AI agent trực tiếp trên blockchain. Nhờ đó, người dùng có thể kiểm tra các tác vụ trước đây mà tác nhân đã thực hiện cùng với nhận xét từ những người dùng khác, tăng độ tin cậy khi sử dụng dịch vụ. Ông Davide Crapis – Giám đốc mảng AI tại Ethereum Foundation – nhận định: “ERC-8004 cho phép các AI agent tương tác trong môi trường không cần lòng tin. Trong tương lai, hàng nghìn tác nhân AI sẽ giao dịch tự động trên Ethereum mà không cần con người giám sát.”

Xây dựng hệ thống niềm tin phi tập trung cho AI thương mại

Theo Crapis, “niềm tin” là điều kiện tiên quyết để AI có thể tham gia vào hệ sinh thái giao dịch phi tập trung. *Khác với hệ thống AI tập trung truyền thống*, ERC-8004 sử dụng cơ chế “đăng ký định danh” và “sổ điểm danh tiếng” dựa trên blockchain. Mỗi tác nhân khi được đăng ký sẽ nhận một mã định danh dạng NFT, bao gồm cả hồ sơ đánh giá và lịch sử hoạt động — điều này cho phép người dùng truy cập dữ liệu minh bạch khi sử dụng dịch vụ.

Ông chia sẻ thêm: “Nếu con người không thể tin tưởng lẫn nhau, thì giao dịch sẽ không xảy ra. Khi các AI agent ngày càng tăng về quy mô, cơ sở hạ tầng cho niềm tin sẽ trở nên thiết yếu." Crapis dự đoán thời kỳ “đa tác nhân” (multi-agent) sẽ phổ biến trong tương lai gần, khi mỗi AI chuyên biệt sẽ cung cấp dịch vụ phù hợp với từng người dùng.

Lo ngại về tập trung hóa: Giữ vững kiến trúc phi tập trung là ưu tiên hàng đầu

Tuy nhiên, việc ERC-8004 quản lý danh sách dịch vụ từ nhiều chuỗi khác nhau khiến một số chuyên gia lo ngại rằng nó có thể trở thành điểm nghẽn gây tập trung. Crapis cảnh báo: “Nếu người dùng phụ thuộc vào một chuỗi duy nhất để truy cập thông tin dịch vụ, thì rủi ro tập trung hóa sẽ xuất hiện.”

Bên cạnh thông tin định danh, hệ thống danh tiếng trong ERC-8004 cũng được thiết kế linh hoạt. Ngoài các đánh giá rõ ràng bằng văn bản do người dùng cung cấp, hệ thống còn hỗ trợ những phản hồi mã hóa – cho phép các dự án tùy chỉnh cơ chế đánh giá theo đặc thù từng ứng dụng. Đây được xem là nền tảng để phát triển những “trạm giám sát kỹ thuật số” (watchtower) trên blockchain, dùng để đo lường chất lượng dịch vụ theo thời gian.

Kết nối hạ tầng thanh toán: Tiêu chuẩn X402 tăng khả năng mở rộng

ERC-8004 còn hỗ trợ cơ chế thanh toán nhờ tích hợp tiêu chuẩn mới X402 – một giao thức kết nối giữa yêu cầu thanh toán trên blockchain với dịch vụ xử lý ngoài chuỗi. Theo đội ngũ Ethereum Foundation, X402 cho phép nhà cung cấp dịch vụ liên kết trực tiếp giữa yêu cầu sử dụng và thanh toán, hỗ trợ dễ dàng trong việc điều chỉnh giá hoặc tự động hóa hóa đơn.

Cấu trúc vận hành của ERC-8004 cũng dựa trên đa chuỗi (multi-chain) với mục tiêu duy trì tương thích rộng rãi. Mỗi chuỗi sẽ có một sổ danh tiếng chủ đạo (singleton registry) riêng, thông tin sẽ được đồng bộ nhằm đảm bảo người dùng có thể tra cứu một cách liền mạch, đồng thời nâng cao độ tin cậy danh tiếng trong toàn mạng lưới.

Khả năng trở thành tiêu chuẩn mới trong kỷ nguyên AI – Blockchain

Sự xuất hiện của ERC-8004 mở ra hướng đi mới cho các ứng dụng AI trên nền tảng Web3. Tiêu chuẩn này không chỉ giải quyết các yếu điểm của nền tảng AI tập trung truyền thống mà còn củng cố một hệ sinh thái giao dịch phi tập trung thông qua các *tác nhân AI minh bạch và có trách nhiệm*.

Crapis kết luận: “Hệ thống danh tiếng không cần kiểm soát tất cả đánh giá — quan trọng là kiến tạo một cấu trúc giúp tính trung bình có ý nghĩa. Dịch vụ chất lượng cao chắc chắn sẽ đạt danh tiếng tốt một cách tự nhiên, và mọi thứ đều minh bạch và có thể kiểm chứng.”

Hiện tại, nhiều dự án như phát hành meme coin hay tự động hóa giao dịch đã bắt đầu áp dụng ERC-8004. Tài nguyên phát triển liên quan cũng được công bố tại địa chỉ 8004.org. Với những bước tiến cụ thể này, ERC-8004 được kỳ vọng trở thành nền móng cho *cơ sở hạ tầng niềm tin trong thời đại AI – blockchain hội tụ*.