Theo dữ liệu từ SoSoValue công bố gần đây, Bitcoin(BTC) đã chạm mức cao kỷ lục 126.000 USD vào tháng 10 năm 2024, nhưng hiện chỉ còn quanh ngưỡng 88.000 USD. Dù trên bề mặt là một thị trường tăng trưởng, nhưng thực chất lại đang chứng kiến sự "phân hóa nghiêm trọng" giữa các tài sản tiền mã hóa. Hầu hết các dự án ngoài Bitcoin đều bị lãng quên giữa làn sóng đầu tư có chọn lọc từ các tổ chức.
Theo SoSoValue, được trích dẫn trong báo cáo công bố ngày 24 (giờ địa phương), thị trường tiền mã hóa đang bước vào "mùa đông ẩn hình" khi chỉ một số ít dự án có cơ hội thu hút dòng tiền nhờ phù hợp với quy định và được hỗ trợ bởi hạ tầng tài chính truyền thống.
Phân hóa nghiêm trọng giữa các lĩnh vực
Trong một thử nghiệm giả định từ SoSoValue, nếu nhà đầu tư rót 10 USD vào từng lĩnh vực chủ chốt của thị trường giai đoạn 2024–2025, kết quả mang tính phân cực rõ rệt: một số danh mục đem lại tới 28 USD, trong khi nhiều lĩnh vực khác chỉ thu lại hơn 1 USD.
SoSoValue ví đây là một “lễ trưởng thành tàn khốc” của thị trường tiền mã hóa, nơi mà yếu tố quyết định thành bại không còn là kỳ vọng hay sự lạc quan, mà là mức độ “ưu tiên dòng tiền”. Điểm chuyển mình được xác định là từ thời điểm Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Mỹ (SEC) phê duyệt quỹ ETF Bitcoin giao ngay vào tháng 1 năm 2024.
ETF góp phần thiết lập rào cản
ETF từng được xem là một bước ngoặt đưa tài sản mã hóa tiếp cận dòng vốn tổ chức. Tuy nhiên, mô hình ETF đồng thời tạo ra "vòng lặp tuân thủ quy định", chôn chân dòng vốn trong phạm vi sản phẩm tài chính chính thống.
SoSoValue bình luận: “ETF giống như cái lồng giam giữ dòng tiền trong khung pháp lý, thay vì mở rộng sang các loại tài sản mã hóa tiềm năng khác.”
Thực tế minh chứng điều này: các quỹ ETF Bitcoin tại Mỹ thu hút được gần 115 tỷ USD kể từ khi ra mắt, nhưng ETF Ethereum(ETH) vẫn chỉ dừng ở mức khiêm tốn 18 tỷ USD. Các tài sản không phải Bitcoin gần như bị dòng vốn tổ chức phớt lờ, khiến phần lớn thị trường chìm vào trạng thái suy yếu kéo dài.
Những người chiến thắng và kẻ thất bại
Ở chiều tích cực, các tài sản thân thiện với ETF hoặc có định hình lợi thế pháp lý rõ ràng ghi nhận hiệu suất vượt trội. Ví dụ, lĩnh vực tài chính tập trung (CeFi) do BNB dẫn dắt đã tăng trưởng hơn 180%. Ripple(XRP), vốn từng đối mặt nhiều rủi ro pháp lý, cũng phục hồi ấn tượng.
Ngược lại, hệ sinh thái Layer 2, GameFi và tài sản NFT đồng loạt lao dốc. Cụ thể, Layer 2 giảm 87%, GameFi mất 85% giá trị, còn NFT sụt đến 68%. Các mô hình phụ thuộc vào vốn đầu tư mạo hiểm (VC) và các câu chuyện tiếp thị màu mè giờ đây không còn hấp dẫn trong mắt nhà đầu tư.
SoSoValue nhấn mạnh: “Tam giác vốn VC, câu chuyện công nghệ và định giá cao đã mất đi sức hút. Thị trường đang bước vào kỷ nguyên định giá dựa trên cấu trúc lợi nhuận thay vì lời hứa trên giấy.”
Ngay cả memecoin – từng được xem là “nơi trú ẩn tinh thần” – cũng không thoát khỏi số phận. Sau khi đi ngang suốt 2 năm, đến năm 2025, chỉ trong vòng 12 tháng, toàn ngành memecoin đã giảm đến 80%. Nguyên nhân đến từ việc phụ thuộc vào sự kích động từ người nổi tiếng hoặc các chiến dịch chính trị, biến memecoin thành công cụ bị thị trường khai thác.
Sự tăng trưởng của Bitcoin không lan tỏa
SoSoValue khẳng định đỉnh giá 126.000 USD của Bitcoin được tạo nên nhờ sức mua tập trung từ các quỹ đầu tư ETF. Tuy nhiên, điều đáng chú ý là: khác với các chu kỳ trước, việc Bitcoin tăng không kéo theo đà hồi phục chung cho toàn thị trường.
Trong các chu kỳ trước, khi Bitcoin tăng giá, dòng tiền sẽ dịch chuyển sang các altcoin. Nhưng hiện tại, các tiêu chí phân bổ vốn ngày càng “khắt khe” hơn, dòng tiền không còn dàn trải mà bị gói chặt trong giới hạn pháp lý.
Kết quả là, cơn sốt tăng trưởng trong chu kỳ lần này chỉ mang lại lợi ích cho một nhóm rất nhỏ tài sản. Thị trường không còn phụ thuộc vào những kỳ vọng sáo rỗng, mà ưu tiên các dự án thực sự có mô hình sinh lời rõ ràng và phù hợp với quy định.
Trong giai đoạn mới, "từ khóa" không còn là “tâm lý thị trường” mà là “khả năng thực thi”. Câu chuyện tích cực và ý tưởng đột phá không còn đủ sức lay chuyển lòng tin nhà đầu tư như trước.
Bình luận: Với cấu trúc phân bổ dòng tiền ngày càng thắt chặt, thị trường tiền mã hóa đứng trước một thực tế: không còn sự tăng trưởng toàn diện như quá khứ. Những người chiến thắng là những ai biết chọn lọc dự án có sức sống thực sự và khả năng hợp thức hóa trong mắt nhà lập pháp.
Từ khóa: “Bitcoin”, “ETF”, “tiền mã hóa”
Bình luận 0